„W obu sytuacjach zarówno cały organizm, jak i jego elementarne mikroukłady mają tę samą cechę — muszą same istnieć i wykazywać zdolność wykonywania pracy na zewnątrz, w stosunku do swojego otoczenia. W stanach równowagi fizjologicznej (zdrowia) i stanach bliskich tej równowagi (choroba z wyjątkiem raka) układ zachowuje zdolność do wykonywania pracy zewnętrznej i reagowania na stan i zapotrzebowanie otoczenia.
O wydolności układu decyduje zawsze jego stan wewnętrzny. Jeśli układ znajdzie się w stanie dalekim od równowagi fizjologicznej, to z różnych powodów ogranicza lub wręcz staje się niezdolny do wykonywania pracy zewnętrznej. Ważniejsze jest przetrwanie samego układu, utrzymanie wewnętrznej struktury i funkcji. W utrzymujących się stanach dalekich od równowagi układ albo ulega zniszczeniu albo może — a czasem nawet musi — przekształcić się w nową strukturę dysypatywną. Po prostu dla swego istnienia pobiera on z otoczenia i rozprasza nadmierne ilości materii i energii. Rak jest właśnie biologiczną strukturą dysypatywną (patrz rozdz. V).
C. Fizyczne i chemiczne struktury dysypatywne
Samoorganizacja w reakcjach chemicznych po raz pierwszy została opisana przez W. C. Braya w 1921 roku, w homogennym roztworze kwasu siarkowego w trakcie katalitycznego rozkładu wody utlenionej przez jodan potasu. W układzie H2Oa — KJ03 — H2S04 obserwuje się okresową zmianę zabarwienia roztworu na kolor ciemnobrązowy, spowodowaną wydzielaniem jodu. Natomiast najlepiej poznana została reakcja BiełousowaŻabotyńskiego, odkryta przez pierwszego z nich w 1958 roku, a bliżej opisana i rozbudowana przez drugiego w roku 1964. W trakcie utleniania kwasu cytrynowego przez bromian w środowisku kwaśnym, w temperaturze około 25°C i w obecności jonów ceru, zachodzi regularne — w odstępach minutowych — pojawianie się i znikanie żółtej barwy roztworu. Jony ceru Ce+SCe+4 spełniają rolę katalicznego przenośnika elektronów i są odpowiedzialne za zmianę barwy.“(6)